138 ÷ 13 = 10,62

138 ÷ 13 мысалын шешейік: бөлінді табайық, жүздікке дейін дөңгелектейік және нәтижені тексерейік.

Сандар сөзбен: сто тридцать восемь тринадцать - ға бөлінеді 10,62 (жүздікке дейін).

Дәл бүтін: 138 ÷ 13 = 10 (қалд. 8). Ондықтар мен жүздіктерді алу үшін, қалдықты бөлу процесін жалғастырамыз: 8×10=80, цифр=6, қалдық=2; 2×10=20, цифр=1, қалдық=7. Келесі (мыңдық): 7×10=70, цифр=5 — соған дөңгелектейміз. Нәтижесінде: 10,62.

      10
13 ) 138
     13
     --
       8
       0
       -
       8

Қадам 1: 1-ды аламыз. 1 < 13 болғандықтан, бөліндіде әзірше 0 (оны әдетте жазбайды) және келесі цифраны аламыз.

Қадам 1: 1-ды аламыз. 13-ға бөлеміз: 0 аламыз. 0 × 13 = 0. Шегереміз: 1 − 0 = 1. Қалдық 1.

Қадам 2: 13-ды аламыз. 13-ға бөлеміз: 1 аламыз. 1 × 13 = 13. Шегереміз: 13 − 13 = 0. Қалдық 0.

Қадам 3: 8-ды аламыз. 13-ға бөлеміз: 0 аламыз. 0 × 13 = 0. Шегереміз: 8 − 0 = 8. Қалдық 8.

Нәтиже (дәл бүтін): 138 ÷ 13 = 10 (ост. 8).

Пайдалы ереже: a = b×q + r, мұнда 0 ≤ r < b. Ондық мән қажет болса — қалдықты әрі қарай бөліп, нөлдерді қосыңыз. 2, 4, 5, 8 бөлгіштер үшін қадаммен бөлу ыңғайлы.

Нақты нәтижені тексеру: 10 × 13 + 8 = 138. Қалдық бөлгіштен кіші.

Бөлгенде қалдық дегеніміз не?
Бұл a = b×q + r формуласы бойынша бөлгеннен кейін қалатын r саны, мұнда 0 ≤ r < b.

Ондық және жүздік не үшін қажет?
Бөлгенде бүтін сан бермейтін кезде жуық ондық нәтижені алу үшін.

Бөлуді қалай тексеруге болады?
Бөліндіні бөлгішке көбейтіп, қалдықты қосыңыз — бөлінетін сан шығуы керек.