138 ÷ 22 = 6,27
Бөлу процесін қадам-қадаммен қарастырайық: бөлінді мен қалдық, жүздікке дейін ондық бөлшек, бағанмен бөлу және тексеру.
Сандар сөзбен: сто тридцать восемь двадцать два - ға бөлінеді 6,27 (жүздікке дейін).
Жылдам шешім
- Бөлеміз: 138 ÷ 22.
- Шамамен аламыз: 138 ÷ 22 ≈ 6,27 (жүздікке дейін).
Ондықтар мен жүздіктерді қалай алуға болады
Дәл бүтін: 138 ÷ 22 = 6 (қалд. 6). Ондықтар мен жүздіктерді алу үшін, қалдықты бөлу процесін жалғастырамыз: 6×10=60, цифр=2, қалдық=16; 16×10=160, цифр=7, қалдық=6. Келесі (мыңдық): 6×10=60, цифр=2 — соған дөңгелектейміз. Нәтижесінде: 6,27.
Бағанмен шешім (дәл, қалдықпен)
6
22 ) 138
132
---
6
Қадамдарды түсіндіру
Қадам 1: 1-ды аламыз. 1 < 22 болғандықтан, бөліндіде әзірше 0 (оны әдетте жазбайды) және келесі цифраны аламыз.
Қадам 1: 1-ды аламыз. 22-ға бөлеміз: 0 аламыз. 0 × 22 = 0. Шегереміз: 1 − 0 = 1. Қалдық 1.
Қадам 2: 13-ды аламыз. 13 < 22 болғандықтан, бөліндіде әзірше 0 (оны әдетте жазбайды) және келесі цифраны аламыз.
Қадам 2: 13-ды аламыз. 22-ға бөлеміз: 0 аламыз. 0 × 22 = 0. Шегереміз: 13 − 0 = 13. Қалдық 13.
Қадам 3: 138-ды аламыз. 22-ға бөлеміз: 6 аламыз. 6 × 22 = 132. Шегереміз: 138 − 132 = 6. Қалдық 6.
Нәтиже (дәл бүтін): 138 ÷ 22 = 6 (ост. 6).
Ақылмен қалай есептеуге болады
Пайдалы ереже: a = b×q + r, мұнда 0 ≤ r < b. Ондық мән қажет болса — қалдықты әрі қарай бөліп, нөлдерді қосыңыз. 2, 4, 5, 8 бөлгіштер үшін қадаммен бөлу ыңғайлы.
Тексеру
Нақты нәтижені тексеру: 6 × 22 + 6 = 138. Қалдық бөлгіштен кіші.
Сұрақтар мен жауаптар
Бөлгенде қалдық дегеніміз не?
Бұл a = b×q + r формуласы бойынша бөлгеннен кейін қалатын r саны, мұнда 0 ≤ r < b.
Ондық және жүздік не үшін қажет?
Бөлгенде бүтін сан бермейтін кезде жуық ондық нәтижені алу үшін.
Бөлуді қалай тексеруге болады?
Бөліндіні бөлгішке көбейтіп, қалдықты қосыңыз — бөлінетін сан шығуы керек.