34 ÷ 12 = 2,83

Бөлу процесін қадам-қадаммен қарастырайық: бөлінді мен қалдық, жүздікке дейін ондық бөлшек, бағанмен бөлу және тексеру.

Сандар сөзбен: тридцать четыре двенадцать - ға бөлінеді 2,83 (жүздікке дейін).

Дәл бүтін: 34 ÷ 12 = 2 (қалд. 10). Ондықтар мен жүздіктерді алу үшін, қалдықты бөлу процесін жалғастырамыз: 10×10=100, цифр=8, қалдық=4; 4×10=40, цифр=3, қалдық=4. Келесі (мыңдық): 4×10=40, цифр=3 — соған дөңгелектейміз. Нәтижесінде: 2,83.

      2
12 ) 34
     24
     --
     10

Қадам 1: 3-ды аламыз. 3 < 12 болғандықтан, бөліндіде әзірше 0 (оны әдетте жазбайды) және келесі цифраны аламыз.

Қадам 1: 3-ды аламыз. 12-ға бөлеміз: 0 аламыз. 0 × 12 = 0. Шегереміз: 3 − 0 = 3. Қалдық 3.

Қадам 2: 34-ды аламыз. 12-ға бөлеміз: 2 аламыз. 2 × 12 = 24. Шегереміз: 34 − 24 = 10. Қалдық 10.

Нәтиже (дәл бүтін): 34 ÷ 12 = 2 (ост. 10).

Пайдалы ереже: a = b×q + r, мұнда 0 ≤ r < b. Ондық мән қажет болса — қалдықты әрі қарай бөліп, нөлдерді қосыңыз. 2, 4, 5, 8 бөлгіштер үшін қадаммен бөлу ыңғайлы.

Нақты нәтижені тексеру: 2 × 12 + 10 = 34. Қалдық бөлгіштен кіші.

Бөлгенде қалдық дегеніміз не?
Бұл a = b×q + r формуласы бойынша бөлгеннен кейін қалатын r саны, мұнда 0 ≤ r < b.

Ондық және жүздік не үшін қажет?
Бөлгенде бүтін сан бермейтін кезде жуық ондық нәтижені алу үшін.

Бөлуді қалай тексеруге болады?
Бөліндіні бөлгішке көбейтіп, қалдықты қосыңыз — бөлінетін сан шығуы керек.